Քիմիա

Մայիսի 13-17

Տնային

Սովորի՛ր

  1. Որոշե՛ք տարրերի օքսիդացման աստիճանները հետևյալ միացություններում. Li2O, BaO, Al2O3, FeO, CrO, ZnO, CaO, Na2O

Li2O `

BaO `

Al2O3 `

FeO `

CrO `

ZnO `

CaO `

Na2O `

2.Հաշվե՛ք նյութերի հարաբերական մոլեկուլային զանգվածները Li2O, BaO, Al2O3, FeO, CrO, ZnO, CaO, Na2O

Mr (Li2O) = 2Ar (Li) + Ar (O) = 12 + 16 = 28

Mr (BaO) = Ar (Ba) + Ar (O) = 137 + 16 = 153

Mr (Al2O3) = 2Ar (Al) + 3Ar (O) = 54 + 48 = 102

Mr (FeO) = Ar (Fe) + Ar (O) = 56 + 16 = 72

Mr (CrO) = Ar (Cr) + Ar (O) = 52 + 16 = 68

Mr (ZnO) = Ar (Zn) + Ar (O) = 65 + 16 = 81

Mr (CaO) = Ar (Ca) + Ar (O) = 40 + 16 = 56

Mr (Na2O) = 2Ar (Na) + Ar (O) = 46 + 16 = 62

3. Որոշե՛ք կապի տեսակը. Al, BaO, FeO, CO, H2, ZnO

Al — Մետաղական կապ

BaO – Իոնային կապ

FeO – Իոնային կապ

CO – Կովալենտային կապ

H2 – Կովալենտային կապ

ZnO – Իոնային կապ

—————

Դասարանական

Հարցեր և վարժություններ

  1. Ո՞ր դեպքում է առաջանում տարրերի ատոմների միջև իոնային կապ:

Երբ միանում եմ մետաղի և ոչ մետաղի ատոմները։

  1. Ստորև ներկայացված բանաձևերից ընտրե՛ք իոնային կապով միացությունները՝ LiF, N2O ,Na2O ,PF3, NH3, MgJ2, O2, CH4, CaCl2 :

LiF, Na2O, MgJ2, CaCl2։

  1. Ինչպե՞ս է սահմանվում տարրի օքսիդացման աստիճանը:

Օքսիդացման աստիճանը ցույց է տալիս մոլեկուլում դեպի ատոմը կամ ատոմից շեղված էլեկտրոնների թիվը։

Լաբորատոր փորձ

Ցինկի հիդրօքսիդի փոխազդեցությունը թթուների և ալկ լկալիների լուծույթների հետ

Թարմ ստացված ցինկի հիդրօքսիդի սպիտակ նստվածքի վրա մի դեպքում ավելացնել մի քանի կաթիլ աղաթթաթթվի լուծույթ, իսկ մյուս դեպքում` նատրիումի հիդրօքսիդի։ Արդյունքները գրանցել աշխատանքային տետրում:

Հայոց լեզու

Գործնական քերականություն

1. Տրված ժխտական նախադասությունները  շարունակի՛ր՝  քանի ձևով հնարավոր է: Ամեն անգամ շեշտը դի´ր այն բառի վրա, որին վերաբերում է ժխտումը:

Օրինակ`Գյուղատնտեսությո՛ւնը չափազանց դանդաղ չի զարգանում, այլ արդյունաբերության մյուս ճյուղերը: Գյուղատնտեսությունը չափազանց դանդաղ չի զարգանում, այլ ընդամենը մի քիչ է հետ ընկնում: Գյուղատնտեսությունը չափազանց դանդա՛ղ չի զարգանում, այլ նույնիսկ առաջ է ընկել:


 Բոլոր արհեստանոցները նույն գործը չեն անում:

 Բոլոր արհեստանոցները նույն գործը չեն անում, որպեսզի արտադրանքը որակյալ լինի։

Բոլոր արհեստանոցները նույն գործը չեն անում, բազմազանությունը ապահովելու համար։


 Ես չեմ տեսել տոթակեզ անապատը։

 Ես չեմ տեսել տոթակեզ անապատը, այլ հարուստ բուսականություն։

Ես չեմ տեսել տոթակեզ անապատը, այլ տեսել եմ սաղարթախիտ անտառներ։


Արքիմեդը ջրավազանում իր ամենանշանավոր օրենքը չհայտնագործեց:

Արքիմեդը ջրավազանում իր ամենանշանավոր օրենքը չհայտնագործեց, քանի որ ջրավազանը մինչև վերջ լցված չէր։

Արքիմեդը ջրավազանում իր ամենանշանավոր օրենքը չհայտնագործեց, այլ զբաղվեց լողով։

2. Տրված  նախադասությունները  համեմատի՛ր և հարցով գրի՛ր, թե յուրաքանչյուր նախադասության մեջ ի´նչ է կարևորված (ուշադրությո՛ն դարձրու շեշտված բառերին):

Ջրային բույսե՛րն են կազմում երկրագնդի ամբողջ բուսական թագավորության մոտ իննսուն տոկոսը:

Ջրային բույսերը երկրագնդի ամբողջ բուսակա՛ն թագավորության իննսուն տոկոսն են կազմում:

Առաջին նախադասության մեջ կարևոր է ջրային բույսերը, իսկ երկրորդում բուսական թագավորությունը ։

– – – –– – – – –

Ո՞ր բույսերն են կազմում երկրագնդի ամբողջ բուսական թագավորության մոտ իննսուն տոկոսը:

Ջրային բույսերը երկրագնդի ո՞ր թագավորության իննսուն տոկոսն են կազմում:

————


 Երկրագնդի՛ ամբողջ թագավորության մոտ իննսուն տոկոսն  են կազմում ջրային բույսերը:


Երկրագնդի ամբողջ բուսական թագավորության մոտ իննսո՛ւն տոկոսը ջրային բույսերն են կազմում:

Առաջին նախադասության մեջ կարևոր է երկրագունդը , իսկ երկրորդում իննսուն տոկոսը։

––––––––

 Որտեղի՞ ամբողջ թագավորության մոտ իննսուն տոկոսն  են կազմում ջրային բույսերը:


Երկրագնդի ամբողջ բուսական թագավորության մոտ ո՞ր տոկոսն են կազմում ջրային բույսերը։

Հայոց լեզու

Գործնական քերականություն

1. Սխալ կազմած պատճառական ձևերը գտի`ր և ուղղի՛ր:
Առավոտից իրիկուն, հետո էլ նորից մինչև առավոտ աշխատեցնել է տալիս, մինչև որ մշակն էլ չի դիմանում: Զգացնել տվեց, որ ինքը բնավ էլ համաձայն չէ մեր որոշմանը:
Մեզ այսքան սպասեցնել տվեց, ինքն իր համար ման է գալիս:
— Հասկացնել կտամ, թե ես ով եմ,- զայրացած գոռգոռում էր նա:
Երբ բոլոր ընդդիմախոսներին լռել տվեց ու համոզեց, սկսեց ուրիշ բանի մասին խոսել:

————

Առավոտից իրիկուն, հետո էլ նորից մինչև առավոտ աշխատել է տալիս, մինչև որ
մշակն էլ չի դիմանում: Զգալ տվեց, որ ինքը բնավ էլ համաձայն չէ մեր որոշմանը:
Մեզ այսքան սպասել տվեց, ինքն իր համար ման է գալիս: Հասկանալ կտամ, թե ես ով եմ, – զայրացած գոռգոռում էր նա: Երբ բոլոր ընդդիմախոսներին լռել տվեց ու համոզեց, սկսեց ուրիշ բանի մասին խոսել:

2. Ընդգծված բառերը դարձրո՛ւ ժխտական։ 

 Մի ժամանակ բոլորն ուզում էին այստեղ գալ հանգստանալու:
Բոլորը լրջորեն վերաբերվեցին այդ առաջարկին:
Ինչ-որ մեկը համառորեն թակում էր ձեր դուռը:
Երկրում դեռ հարուստ բուսական աշխարհ ունեցող տեղեր կան:
Դիմորդը բոլոր հարցերին պատասխանեց: 

————

Այժմ ոչ բոլորն էին ուզում այստեղ գալ հանգստանալու:
Ոչ մեկ լրջորեն չվերաբերվեց այդ առաջարկին:
Ոչ մեկ համառորեն չէր թակում ձեր դուռը:
Երկրում այլևս հարուստ բուսական աշխարհ ունեցող տեղեր չկան:
Դիմորդը ոչ բոլոր հարցերին պատասխանեց: 

3․ Ժխտական նախադասությունները դրակա՛ն դարձրու :

Ոչ մեկը չի հասկանում իմ ցավը:
Ոչինչ ավելի վատ չէ, քան մենակությունը:
Ոչինչ չխնդրեց օտարության մեջ գտնվող հորից:
Ոչ մի բան չի կարող փչացնել նրա բարձր տրամադրությունը:
Այդ ընթացքում ոչ ոք չեկավ:
Ոչինչ չէր խանգարում գիշերային անդորրը:

———

Բոլորը հասկանում են իմ ցավը:
Ամեն ինչ ավելի լավ է, քան մենակությունը:
Ամեն ինչ խնդրեց օտարության մեջ գտնվող հորից:
Ամեն ինչ կարող է փչացնել նրա բարձր տրամադրությունը:
Այդ ընթացքում շատերը եկան:
Ամեն ինչ խանգարում էր  գիշերային անդորրը:

Աշխարհագրություն

Տրանսպորտը ժամանակակից տնտեսության համար:

1. Ի՞նչ դեր ունի տրանսպորտը ժամանակակից տնտեսության համար:

Տրանսպորտի միջոցով իրականացվում է արտադրության ճյուղերի ու ձեռնարկությունների հումքի փոխադրումը: Նաև պատրաստի արտադրանքը սպառողին հասցնելը: Կապն իր հերթին ապահովում է մարդկանց, տնտեսության տարբեր ճյուղերի ու արտադրությունների միջև որոշակի հեռավորության վրա տեղեկատվության փոխանցումը տարբեր տեխնիկական միջոցներով:

2. Բացատրել հետևյալ հասկացությունները. բեռնաշրջանառություն, ուղևորաշրջանառություն:

Բեռնաշրջանառությունը դա տրանսպորտով փոխադրվող բեռների քանակն է որոշ ժամանակում: Ուղևորաշրջանառություն ավտոմոբիլով փոխադրված ուղևորների թվաքանակն է։

3. ՀՀ համար տրանսպորտի որ տեսակներն են ավելի կարևոր: Ինչու՞:

Ավտոմեքենաներ, ավտոբուսներ, բեռնատարներ և ինքնաթիռներ։ Դրանք կարևոր են, որովհետև միայն այս տեսակներ կարող են օգտագործվել Հայաստանում։